v1.4.2
Önceki sürüm
Beklemede
Dün sorunsuz çalışıyordu.
DevAtlas
Kavram yükleniyor.CON-020Teslimat süreçleri
Rollback
Rollback (Önceki Çalışan Duruma Dönüş)
Kısa tanım
Rollback, production'daki bir uygulama, yapılandırma veya altyapı değişikliğini önceden belirlenmiş ve bilinen bir çalışma durumuna döndürme girişimidir. Amaç değişikliğin etkisini azaltmaktır; işlemin gerçekten toparlanma sağlaması ayrıca gözlenmeli ve doğrulanmalıdır.
İlk işTeslimatReleaseIncident
Temsili kavram şemasıCON-020
Timeline
Geri dönüş akışı
Riskli sürüm geri alınır; sağlık yeniden doğrulanır.
01 · SorunSinyal
Canlı etki veya teknik sinyal mevcut sürümün riskli olduğunu gösterir.
- Başlangıç beklentisi
- UygulaDevAtlas önerisi; evrensel sektör standardı değildir.
- Tahmini okuma
- 7 dakika
Görsel anlatım · Güvenli geri dönüş
Rollback, sorunlu sürümden güvenli sürüme döner.
Sorunun fark edilmesini, önceki sürümün seçilmesini ve geri dönüşten sonra kök nedenin ayrı incelenmesini beş kısa sahnede gör.
Sahne 01
Sorun fark edildi
Yeni sürüm yayına alındı. Kısa süre sonra kullanıcılardan şikâyet gelmeye başladı.
Atlas Kafe yeni tarife geçti. Masalardan aynı cümle geliyor: “Bu kahve olmamış.”
Trafik
Kullanıcılarv1.5.0
Trafiğin tamamı yeni sürümde.
v1.5.0Yayında
Yeni sürüm
Sorunlu
Şikâyetler bu sürümle başladı.
Durum
- Hata sayısı artıyor
- Şikâyetler geliyor
ÇıkarımBu aşama incident’tır (üretimde yaşanan sorun); henüz bir çözüm uygulanmadı.
Sahne 02
Güvenli sürüm seçildi
Ekip, sorunsuz çalıştığı bilinen son sürümü belirliyor. Geri dönülecek nokta netleşiyor.
Eski tarif kartı raftan çıkarıldı: dün aynı kartla kimse şikâyet etmemişti.
Trafik
Kullanıcılarv1.5.0
Trafik hâlâ sorunlu sürümde.
v1.4.2
Önceki sürüm
Güvenli
Sorunsuz çalıştığı bilinen son sürüm.
v1.5.0Yayında
Yeni sürüm
Sorunlu
Sorun devam ediyor.
Durum
- Hedef sürüm: v1.4.2
- Sorun sürüyor
ÇıkarımRollback’in hedefi bellidir: sorunsuz çalıştığı bilinen son sürüm.
Sahne 03
Geri dönme kararı
Ekip önce sistemi güvenceye almayı seçiyor. Sebep araştırması sonraya bırakılıyor.
Karar tek cümle: önce eski tarife dön, mutfağı sonra incele.
Trafik
Kullanıcılarv1.4.2
Trafik önceki sürüme geri alınıyor.
v1.4.2
Önceki sürüm
Güvenli
Geri dönülecek sürüm.
v1.5.0Yayında
Yeni sürüm
Sorunlu
Yayından alınıyor.
Durum
- Rollback başlatıldı
- Düzeltme değil, geri dönüş
Ekip konuşması
Nöbetçi mühendisSebebi henüz bilmiyoruz, v1.4.2’ye dönüyorum.
Ekip lideriDoğrusu bu. Önce servis düzelsin, incelemeyi sonra yaparız.
ÇıkarımRollback bir onarım değildir; güvenli sürüme dönme kararıdır.
Sahne 04
Eski sürüm yeniden çalışır
Trafik önceki sürüme geçti. Hata sinyalleri durdu, kullanıcı tarafı normale döndü.
Kahve yine bildik tadında. Ama mutfaktaki soru işareti hâlâ duruyor.
Trafik
Kullanıcılarv1.4.2
Trafik güvenli sürümde.
v1.4.2Yayında
Önceki sürüm
Güvenli
Yeniden yayında.
v1.5.0
Yeni sürüm
Sorunlu
Yayından alındı.
Durum
- Hata sinyalleri durdu
- Sebep hâlâ bilinmiyor
ÇıkarımSistem düzelmedi; sistem güvenli hâle geldi.
Sahne 05
Kök neden sonra incelenir
Sorunlu sürüm yayından ayrı bir yerde incelenir. Düzeltme, yeni bir sürümle gelir.
Yeni tarif çöpe atılmadı; ayrı bir tezgâhta tek tek deneniyor.
Trafik
Kullanıcılarv1.4.2
Servis normal akışında.
v1.4.2Yayında
Önceki sürüm
Güvenli
Kullanıcılar bu sürümle devam ediyor.
v1.5.0
Yeni sürüm
İncelemede
Kök neden analizi sürüyor.
Durum
- Kök neden analizi başladı
- Düzeltme yeni sürümle gelecek
ÇıkarımRollback zaman kazandırır; kök nedeni bulmak ayrı bir iştir.
Editoryal beta4 kaynak · Son güncelleme 14 Ağustos 2026
İnceleme ayrıntılarıBu sayfadaKısa tanım01 / 10Bölümler
Kişisel mercekBu kavram sana nerede dokunur?İlk okumayı bitirince kendi bağlamına göre aç.
Seçimine göre içerik
Mesleki merceğin
İçerik merceğin hazırlanıyor.
Kavramın hikâyesi
Önce iş karşılığını gör, gerektiğinde bağlamı aç.
İlk taramaİşte karşılaşacağın sinyaller
Gerilim ve çözüm · Bölüm 01
Hangi problemi çözer?
İlk okuma
Rollback başarısız değişikliği yerinde debug etmeye devam etmek yerine etkili olduğu bilinen duruma dönerek etki süresini kısaltabilir.
Tam bağlamı açGerekçe, sınırlar ve kalan ayrıntı
Otomatik test veya sağlık sinyaliyle tetiklenmesi insan gecikmesini azaltabilir. Ancak yanlış değişikliği hedeflemek, uyumsuz veri bırakmak ya da eski sürümün artık çalışmaması halinde sorunu çözmez.
Gerçek hayat · Bölüm 02
Gerçek iş senaryosu
İlk okuma
SCN-005'te yeni deployment sonrasında ödeme hataları yükselir. Junior önce ilgili değişikliğin zamanını, etkilenen sürümü ve kullanıcı etkisini kaydeder; incident kanalında bağımsız bir production değişikliği yapmaz.
Tam bağlamı açGerekçe, sınırlar ve kalan ayrıntı
Ekip rollback kararı verirse hedef artifact/revision doğrulanır. İşlem tamamlandı mesajından sonra hata oranı, başarılı ödeme akışı ve bağımlılık durumu izlenir. Hatalar sürüyorsa rollback'in kök nedene temas etmediği veya veri/bağımlılık etkisinin kaldığı kabul edilerek başka mitigation değerlendirilir.
Duyacağın bağlam · Bölüm 03
Ekipte bunu nasıl duyabilirsin?
İlk okuma
Temsili ekip konuşması: “Önceki artifact hazır, ama bu release bir schema migration içeriyor. Rollback kararından önce eski sürümün yeni şemayla uyumunu ve başarıyı hangi payment metriğiyle doğrulayacağımızı netleştirelim.”
Beklenti seviyesi · Bölüm 04
Junior hangi seviyede bilmeli?
01TanıTemel02AçıklaTemel03UygulaHedef
- Tanı: Hedef revision/artifact, backout planı, reversibility, roll forward, schema compatibility ve doğrulama sinyali ifadelerini ayırt edebilmelisin.
- Açıkla: Rollback'in etkili bir mitigation olabileceğini, fakat veri ve bağımlılık etkilerini otomatik silmediğini anlatabilmelisin.
- Uygula: Incident koordinasyonu içinde etkilenen değişikliği ve hedef durumu kanıtla doğrulamalı; işlem sonrası kullanıcı etkisini izlemeli; sonuç düzelmezse bunu açıkça bildirmelisin.
- Şimdilik bilmesi gerekmeyen: Organizasyon çapında deployment platformu tasarlamak, veritabanı recovery prosedürü yazmak ve otomatik rollback eşiklerini tek başına belirlemek.
İhtiyacın kökeni · Bölüm 05
Neden ortaya çıktı?
İlk okuma
Yeni bir deployment testlerden geçse bile gerçek trafik, veri ve bağımlılıklarla beklenmeyen davranış gösterebilir. Sorunun kök nedenini tamamen düzeltmek zaman alırken kullanıcı etkisi devam eder.
Tam bağlamı açGerekçe, sınırlar ve kalan ayrıntı
Ekipler bu arada bilinen bir sürüme hızlı ve tekrarlanabilir biçimde dönebilmek için revision geçmişi, artifact saklama, backout planı ve doğrulama ölçütleri hazırlar.
Ekip etkisi · Bölüm 06
Şirketler neden kullanır?
İlk okuma
Ekipler release riskini yönetmek ve incident sırasında önceden prova edilmiş bir mitigation seçeneği bulundurmak için rollback tasarlayabilir.
Tam bağlamı açGerekçe, sınırlar ve kalan ayrıntı
Kubernetes revision undo, AWS otomatik backout ve DORA parallel database change yaklaşımı farklı teknik bağlamları gösterir. Hedef revision'ın nasıl seçildiği, kimin onay verdiği ve hangi sinyalin başarı sayıldığı ekip ve sistem mimarisine göre değişir.
Karar alanı · Bölüm 07
Trade-off ve bağlam
İlk okuma
Hızlı rollback kullanıcı etkisini kısaltabilir; fakat eski sürüm yeni veriyle uyumsuzsa daha büyük hata veya veri kaybı riski yaratabilir.
Tam bağlamı açGerekçe, sınırlar ve kalan ayrıntı
Forward-only migration, harici yan etki veya artık mevcut olmayan altyapı eski duruma dönüşü engelleyebilir. Bu durumda roll forward, flag kapatma, trafik yönlendirme ya da ayrı recovery planı daha güvenli olabilir. En iyi seçenek kök neden kesinleşmeden bile blast radius, reversibility ve ölçülebilir toparlanma kanıtıyla seçilir.
Yanılgı radarı · Bölüm 08
Yaygın yanlış anlamalar
- “Rollback son commit'i geri almaktır.” Eksik; production artifact, config, altyapı ve veri durumu ayrı olabilir.
- “Önceki sürüm daha önce çalıştıysa şimdi de kesin çalışır.” Yanlış; şema, veri ve bağımlılıklar değişmiş olabilir.
- “Rollback komutu başarılıysa incident çözülmüştür.” Yanlış; kullanıcı etkisi ve sağlık sinyalleri ayrıca doğrulanır.
- “Rollback her zaman roll forward'dan daha güvenlidir.” Yanlış; değişikliğin tersine çevrilebilirliği ve düzeltme riski bağlama bağlıdır.
- “Feature Flag kapatmak Rollback ile aynıdır.” Yanlış; biri davranış seçimini, diğeri deploy edilmiş durumu değiştirebilir.
- “Rollback kök nedeni düzeltir.” Yanlış; çoğu zaman etkiyi azaltan geçici bir mitigation'dır ve takip işi gerekir.
Gerilim ve çözüm1. bölüm
İş içinde görWorkflow ve gerçek araç örnekleriKavramı anladıktan sonra işte nasıl göründüğünü incele.
İş kanıtı · Rollback
Komut sonucunu değil, toparlanmayı doğrula
Süreç kanıtı
Rollback kaydı hedef revision, geri dönüş riski ve kullanıcı sonucunu aynı kararda tutar.
rollback / checkout-apifrom rev 43 to rev 42 · incident INC-241 · temsili kayıt
Önceki sürüme dönmek mümkün mü ve kullanıcı etkisini gerçekten azaltacak mı?
Junior kontrolü
Hedef revision'ı, reversibility sınırını ve işlem sonrası kullanıcı sonucunu incident kaydında açık tut.Bağlam sınırı
Rollback, Git revert, Feature Flag kapatma, backup restore ve roll forward ile eş anlamlı değildir.Keşfe devam et
İlgili kavramlar
Bağlantılar benzerlik listesi değildir; her biri bu kavramla neden birlikte düşünülmesi gerektiğini açıklar.
Şu an baktığın kavramRollbackCON-020 · 5 editoryal bağlantı
Bağlantı 04 / 05
Birlikte kullanılırObservability
Bu bağlantı neden var?
Observability sinyalleri hem rollback tetikleyicisini hem toparlanma sonucunu değerlendirmeye yardım eder.
Neden şimdi?
Rollback'in gerçekten kullanıcı etkisini azalttığını anlamak için komut sonucundan öte production davranışını gözlemlemek gerekir.
İş bağlamında gör
Bu kavramın geçtiği senaryolar
Kendi cümlenle düşün
Anlama kontrolü
Bu sorular puanlanmaz ve cevap metnin kaydedilmez. Amaç tanımı ezberlemek değil, kavramı iş bağlamında açıklayabilmektir.
Yeni release bir veritabanı şeması değişikliği yaptıysa eski uygulama sürümüne dönmeden önce hangi uyumluluk sorusunu sorarsın?
Deployment aracı “rollback completed” dediğinde incident'i kapatmadan önce kullanıcı açısından hangi sonucu doğrularsın?
Anlama durumun yükleniyor…
“Anladım” bir öz değerlendirmedir; sınav, yetkinlik, işe hazırlık, sertifika, puan veya rozet anlamına gelmez.
Kanıt yüzeyi
Kaynaklar
Kaynak türü ve desteklediği bölümler görünür tutulur. Tek bir şirket pratiği evrensel sektör standardı olarak sunulmaz.
- Tür
- Resmî platform dokümantasyonu
- Desteklediği bölümler
- Revision history, undo, specific revision ve rollout status doğrulaması
- Erişim
- 20 Temmuz 2026
- Tür
- Resmî cloud reliability rehberi
- Desteklediği bölümler
- Otomatik backout, reversibility sınırı, mimari ve gözleme bağlı doğrulama
- Erişim
- 20 Temmuz 2026
- Tür
- Araştırma temelli resmî capability rehberi
- Desteklediği bölümler
- Migration geçmişi, parallel change ve uygulama rollback'i için schema uyumu
- Erişim
- 20 Temmuz 2026
- Tür
- Açık şirket SRE pratiği
- Desteklediği bölümler
- Rollback'in incident'i çözmediği vaka · koordinasyon ve mitigation bağlamı
- Erişim
- 20 Temmuz 2026
Şeffaflık
İnceleme bilgisi
Kaynak temelli editoryal beta — uzman incelemesi bulunmuyor.
- İçerik durumu
- Taslak
- Kaynak durumu
- Kaynaklar tamamlandı
- İnceleme durumu
- Editoryal beta
- Son güncelleme
- 14 Ağustos 2026